Luister voortdurend, maar u zult [het] niet begrijpen. Jesaja 6:9b
We lezen in de Bijbel dat God op diverse momenten rechtstreeks sprak tot mensen. Hij wandelde met Adam en Eva in de hof, sprak rechtstreeks tot Abraham en het volk Israël kon zeggen:
Zie, de HEERE, onze God, heeft ons Zijn heerlijkheid en Zijn grootheid laten zien en wij hebben Zijn stem gehoord vanuit het midden van het vuur; vandaag hebben wij gezien dat God met de mens spreekt en dat deze in leven blijft. Deut.5:24
Vanwege angst voor de HEERE vragen zij uiteindelijk om een middelaar, hetgeen God ook toestaat. Mozes wordt de eerste ‘officiële’ profeet door wie God voortaan tot het volk zou spreken, Deut.18:15-18. Zo bleef God ook daarna tot Israël spreken via de profeten. In Heb1:1 lezen we dat deze ‘orde’ in onze tijd veranderd is:
Nadat God vroeger vele malen en op vele wijzen tot de vaderen gesproken had in de profeten, heeft Hij in het laatst van deze dagen tot ons gesproken in de Zoon.
Het spreken van God is in, of ‘als’ de Zoon. Alles wat we van Hem willen weten is geopenbaard in de Heer Jezus, de Weg, de Waarheid en het Leven (Joh.14:6). Het tijdperk van ‘het geloof’ is aangebroken (Gal.3:23,25), nieuwe openbaringen van God zijn niet meer nodig. We hebben de brieven van hen die namens de Zoon schreven in onze Bijbel. In het boek Handelingen zien we dat de Heer in uitzonderlijke situaties rechtstreeks sprak met sommingen. Denk aan Filippus tot wie respectievelijk een engel en de Heilige Geest sprak (Hand.8:26,29), Paulus (Hand.9:4-5; 16:6-9; 18:9; 22:19) en Petrus (Hand.10:13). Dit spreken was voor deze mannen echter niet een kwestie van ‘oefenen’ of innerlijke ‘gedachten’ die in hen opkwamen, maar het soevereine, rechtstreekse spreken van de Heer op momenten die zij niet verwachtten.
De vraag is of wij van deze bijzondere situaties, waar de Heer met bijzonder dienstknechten in een bijzondere tijd handelde, een algemeen geldend principe kunnen opstellen. Ik meen van niet. De gedachte dat ‘Gods stem verstaan’ hoort bij het dagelijkse christelijke leven van alle gelovigen neemt echter hand over hand toe. Het zijn dan niet meer spaarzame en unieke momenten dat God sprak, maar Hij spreekt volgens deze mensen voortdurend en wij moeten leren dat te gaan ‘horen’.
Via allerlei leraars (vaak vrouwen) komt de gedachte dat gelovigen moeten ‘oefenen’ om Gods stem te verstaan, steeds vaker gemeenten en kerken binnen. De kern van deze misleiding is dat God innerlijk tot gelovigen spreekt in spontane gedachten, visioenen, gevoelens of impressies als zij maar hun geest ‘tot stilte’ brengen. Als een vloedgolf overspoelt deze dwaalleer de christenheid. Zo verschenen er diverse boeken over (o.a. ‘Hearing God’ van Dallas Willard, ‘Gods stem verstaan’ van Priscilla Shirer en ‘Iedereen kan Gods stem verstaan’ van Carolijn de Bresser) en staat er te lezen op de website van New Wine over de cursus ‘luisterend bidden’ (opgezet door Leanne Payne in de jaren 90): ‘Blijf oefenen met het luisteren naar God in je eigen huiskring, groeigroep of missiegemeenschap. Zo kunnen de oefeningen onderdeel worden van de gebedscultuur van je kring en je gemeente’.
Martin Tensen heeft het boek van Payne in het Nederlands vertaald en is een pleitbezorger voor deze vorm van ‘innerlijke genezing’. Zo wordt in de stichting ‘Toerusting Pastorale Zorg’ waar Tensen voorzitter van het bestuur is, veelvuldig gebruik gemaakt van de technieken van Payne. De ‘’Mozaïek’-gemeenten tappen uit hetzelfde vaatje: ‘Ook zullen we de woorden, indrukken en gedachten die je voor anderen hebt ontvangen met hen delen. Zo geef je Gods woorden door aan de ander. We willen je meenemen naar een diepere relatie met God en gaan leren om meer Gods stem in de stilte te verstaan’.
Op deze wijze heeft de grote misleider talloze zielen van de Heer Jezus afgetrokken. In plaats van de dingen van boven te bedenken (Kol.3:2) worden de dingen van ‘binnen’ gepresenteerd. Het is weer één van de talloze varianten van de slang om de aandacht te richten op de boom van kennis van goed en kwaad (zie 2Kor.11:3). Zo schrijft Annemarie Rietkerk in het voorwoord van het in het Nederlands vertaalde boek ‘Gods stem verstaan’ van Priscilla Shirer:
‘Dat is jouw gelegenheid om je aandacht naar binnen te richten en echt te luisteren naar wat de heilige Geest je in die week geleerd heeft, om met Hem te praten en vast te leggen wat Hij je heeft laten zien’.
Op haar website schrijft ze dat God allang tot haar sprak maar dat ze zijn stem niet had ‘herkend’ en dat er nu een ‘wereld’ voor haar open is gegaan. Nu wil ze dit ‘luisterend bidden’ tot een praktische levensstijl maken voor anderen. Zo worden ze ‘opmerkzamer’ voor wat God hen ‘influistert’. Rietkerk meent ook dat kinderen ontvankelijk moeten worden gemaakt voor de stem van de Heilige Geest. Op haar website stelt ze:
‘God spreekt heel persoonlijk tot kinderen, alleen horen zij dat vaak niet. Omdat ze niet geleerd hebben Gods stem in hun leven herkennen. Dat kan anders. Het begint bij het toerusten van ouders en kinderwerkers in jouw kerk. Daar help ik je graag bij! In mijn training ‘luisterend bidden met kinderen’ leer je hoe je samen met kinderen kunt groeien in het verstaan van Gods stem’.
Alsof God voortdurend tot kinderen aan het praten is, maar dat zij dan nog moeten leren hoe deze stem te horen, een bedroevende voorstelling van wie de HEERE God is. Nu wil ik in dit artikel niet beweren dat God nooit direct zou kunnen spreken tot gelovigen, Hij is immers soeverein in zijn handelen. Wel wil ik in dit artikel bespreken wat de normale, Bijbelse orde is van het verstaan van Gods wil. Gods stem direct horen is daarom hoogst uitzonderlijk en zeker niet iets waar we in zouden moeten oefenen. Dit artikel is daarom een waarschuwing om niet mee te gaan in deze misleiding van de tegenstander van God, de oude slang. Het is de mens immers eigen om een gemakkelijk en snel antwoord te ontvangen op belangrijke vragen m.b.t. keuzes in het leven. Hierop speelt de duivel graag in met dit soort cursussen. Zoals men een medicijn bij de apotheek haalt, zo bieden deze misleiders christenen de overtuiging aan dat God direct, tot hen zou kunnen spreken, als ze er maar een geoefend oor voor ontwikkelen of zich ‘openstellen’. Zo is het niet. De normale orde van God is dat Hij ons leidt door zijn woord en door Zijn Geest.
Ik onderwijs u en leer u de weg die u moet gaan; Ik geef raad, Mijn oog is op u. Ps.32:8
Want allen die door de Geest van God geleid worden, die zijn zonen van God. Rom.8:14
Daarom houden ook wij, van de dag af dat wij ervan gehoord hebben, niet op voor u te bidden en te vragen, dat u vervuld mag worden met de kennis van zijn wil, in alle wijsheid en geestelijk inzicht, Kol.1:9
Laat het woord van Christus rijkelijk in u wonen, Kol.3:16a
De Heilige Geest leidt ons altijd, niet naar Hemzelf, maar naar de verheerlijkte Heer Jezus, om Hem te kennen, ‘Hij zal Mij verheerlijken’, Joh.16:14. Dit is niet het naar binnen keren, om daar een stem te horen zoals Rietkerk voorstelt, maar via het woord van God, door het geloof met Christus in de hemel bezig zijn, opdat Hij door het geloof de innerlijke mens, het hart vult, Ef.3:16-17. Carolijn de Bresser heeft dit niet begrepen als zij schrijft op de cover van haar boek: ‘Hoe kan ik een relatie aangaan met Iemand die niet terugpraat’? Hij heeft gesproken door het woord en spreekt nog steeds via het woord. Als we op deze wijze dicht bij Hem leven zullen wij het verlangen krijgen om te worden zoals Hij en in alles zijn wil te doen. ‘Het is de discipel genoeg dat hij wordt als zijn meester’, Mat.10:25. Dit is de wil van God en het werk van de Heilige Geest. Christus wordt zo steeds meer zichtbaar in de gelovige.
Jezus dan sprak opnieuw tot hen en zei: Ik ben het licht van de wereld; wie Mij volgt, zal geenszins in de duisternis wandelen, maar zal het licht van het leven hebben. Joh.8:12
Hem volgen betekent ook met Hem spreken door het gebed. ‘Bidt onophoudelijk’, schrijft Paulus in 1Thes.5:17. We mogen al onze verlangens bekend maken bij God, Fil.4:6b. In het gebed vragen we ook of er bij ons een verleerde weg is, of dat er misschien verkeerde motieven zijn, Ps.139:23-24. Tenslotte leggen we de Heer belangrijke beslissingen voor en mogen we erop vertrouwen dat Hij ons zal leiden. Deze leiding zal in de praktijk kunnen gebeuren door een innerlijke overtuiging, advies van anderen, of op andere manieren. De kern is dat ons hart open is voor de Heer Jezus en de Vader. Alles zal echter voortdurend moeten worden getoetst aan het woord van God, de Bijbel. Als wij zo in het licht wandelen, zal God ons steeds beter zijn wil laten kennen in ons geweten.
Een broeder schreef hierover: ‘Het is zo menselijk om ergens voor te bidden en dan intussen toch maar vast verder te gaan en te handelen zonder te wachten tot God Zijn wil in deze zaak duidelijk maakt. God laat ons meestal niet ogenblikkelijk Zijn wil zien. Hij wacht vaak om ons te testen en ons tijd te geven onze harten te doorzoeken. Maar wij kunnen er zeker van zijn dat Hij op Zijn tijd Zijn wil duidelijk zal maken, als wij die oprecht willen doen en ervoor bewaard willen blijven iets van onze eigen keuze te doen’.
En dit bid ik, dat uw liefde nog meer en meer mag overvloeien in kennis en alle inzicht, om te beproeven wat het beste is, opdat u zuiver en onberispelijk bent tegen de dag van Christus, vervuld met de vrucht van de gerechtigheid die door Jezus Christus is, tot heerlijkheid en lof van God. Fil.1:9-11
Iemand die niet in het licht wandelt, moet niet verwachten dat Gods wil gekend kan worden, zo iemand leeft in de duisternis. Ik las van een broeder die schreef: ‘Bent u niet bereid om Zijn wil te doen in de kleine dingen van het leven, dan kunt u niet van Hem verwachten dat Hij u Zijn wil in de grote dingen zal laten zien’. Het lijkt mij overduidelijk dat jonge kinderen nog niet geestelijk rijp zijn om op deze wijze Gods wil te kennen. De eerste vereiste is om ze te leiden tot bekering en geloof in de Heer Jezus, Hand.20:21. Dit ontbreekt bij wat Annemarie Rietkerk met kinderen wil doen. Geestelijk leven en groei zijn noodzakelijk om de wil van God te leren kennen. Kinderen die geloven moeten vervolgens geleerd worden wat de belangrijke waarheden zijn van het christendom i.p.v. ze bezig te laten zijn met het ‘luisteren’ naar de stem van de Heilige Geest of met Hem te spreken. Kennis van het woord van God dat naar de Heer Jezus leidt, de omgang met Hem (en niet met de Heilige Geest) is een absolute vereiste. Broeder Darby schreef dit aan jonge christenen en dit acht ik duizendmaal wijzer dan wat Annemarie Rietkerk kinderen voorhoudt:
‘Lieve jonge Christen, blijf bij de Heer met een voornemen van het hart. Hij weet hoe verraderlijk het hart is en hoe vlug het iets in Zijn plaats stelt. Je zult zeker ervaren wat er in je eigen hart is. Blijf bij de Heer en je zult leren om met Hem en met Zijn genade jouw weg te gaan. Als je dit niet doet, zul jij je eigen hart leren kennen door de duivel, doordat satans verleidingen en zijn verzoeking met succes worden bekroond (…) Spreek veel met de Heer Jezus. Wees alleen tevreden als je met Hem wandelt en spreek met de hemelse Vader als een geliefd kind. Vind alleen voldoening in een nauwe gemeenschap met Hem Die je liefheeft en jou van je zonden gereinigd heeft met Zijn eigen bloed en met de Vader Die Zijn enig veelgeliefde Zoon zond om ons tot Zijn kinderen te maken’.
HEERE, leer mij de weg van Uw verordeningen, en ik zal die in acht nemen tot het einde toe. Ps.119:33